Bandenlabeling

Uit WikiMobi

Bandenlabel2.jpg
128.498 bytes
Rol.png
635.551 bytes
WET BRAKING.jpg
6.870.647 bytes

Het Europese Bandenlabel is verplicht vanaf 1 november 2012. De 27 EU-lidstaten willen dat de consument bij aankoop van banden een duidelijk inzicht heeft in drie belangrijke eigenschappen van banden: remmen op nat wegdek, rolweerstand en geluid.

Nederland heeft een voortrekkersrol in de totstandkoming van deze bandenlabeling: reeds in 2006 werd het “Stille Band” programma gelanceerd. Van overheidswege werden een groot aantal merken en type autobanden getest en gecertificeerd op het geluid dat deze produceerden. Het bleek al snel dat er meerdere aspecten van de band beoordeeld dienden te worden om tot een verantwoorde conclusie te komen. Zo had bijvoorbeeld de meest stille band geen goede grip op nat wegdek. Omdat banden verantwoordelijk zijn voor ca. 25% van het brandstofverbruik en dus voor extra CO2 uitstoot, is besloten ook rolweerstand als beoordelingscriterium in de bandenlabeling op te nemen. Vanaf 1 november 2012 dient iedere auto-, bestelwagen- en truck/bus band voorzien te zijn van een label.

Inhoud

1 De drie criteria waarop een band beoordeeld wordt
2 Indeling en verklaring van het bandenlabel
3 Rolweerstand
4 Remmen op nat wegdek – verschil in remweg
5 Geluid
6 Testmethodes
7 Verplichtingen voor de bandenbranche
8 Voorraad
9 Tekortkomingen van het bandenlabel
10 Conclusie
11 Bronnen

De drie criteria waarop een band beoordeeld wordt

Alle personenauto-, bestelwagen-, 4x4-, bus- en vrachtwagenbanden, indien geproduceerd ná 30 juni 2012, moeten vanaf 1 november 2012 voorzien zijn van een label, waarop de beoordeling van de betreffende band staat voor:

grip bij remmen op nat wegdek (hoe kortere remweg, hoe veiliger)
rolweerstand (hoe lager, hoe minder brandstofverbruik en hoe beter voor het milieu) *extern geluid (het geluid dat je buiten een auto hoort)

Hierbij dient rekening gehouden te worden met het feit dat een lagere rolweerstand ten koste gaat van grip. Een bandenfabrikant zal bij de ontwikkeling van een band daarom altijd het optimale compromis van eigenschappen trachten te vinden. Daarom is het goed dat het Europese bandenlabel de combinatie beoordeeld van de drie tegengestelde kenmerken van een band: grip, geluid en rolweerstand.

Vanaf 1 juli 2012 moeten de bandenfabrikanten alle nieuw geproduceerde banden (vanaf productiecode 2712) voorzien van een bandenlabel.

Er zijn echter een aantal uitzonderingen die buiten deze Europese verplichting vallen en geen label hoeven te hebben:

vóór 1 juli 2012 geproduceerde banden
motorfietsbanden
vernieuwde banden\
professionele off-roadbanden
racebanden
spijkerbanden
reservebanden (T-type)
banden met een snelheidsindex lager dan 80 km/u
banden met een velgdiameter kleiner dan 10 inch of groter dan 25 inch
banden die speciaal ontworpen zijn om uitsluitend gemonteerd te kunnen worden op voertuigen die voor de eerste keer geregistreerd zijn vóór 1 oktober 1990

Indeling en verklaring van het bandenlabel

Op het bandenlabel staan 2 kolommen afgedrukt, waarmee de band beoordeeld wordt op het aspect rolweerstand en remmen op nat wegdek. Aan de onderzijde van het label staat de beoordeling van het externe geluid middels een pictogram én het aantal decibellen. Alle resultaten zijn uitsluitend in cijfers en symbolen weergegeven, zodat deze niet taalafhankelijk zijn.

Rolweerstand

Dit is de weerstand die een band ondervindt bij het raken van de grond. Op het label staan 7 verschillende categorieën, van A (laagste rolweerstand) tot en met G (hoogste rolweerstand). Categorie D wordt uitsluitend gebruikt bij bedrijfswagenbanden. Deze eigenschap van de band is erg belangrijk omdat de rolweerstand een duidelijke invloed heeft op het brandstofverbruik: een band vertegenwoordigt ruim 20% van het energieverbruik van een auto.

Het verschil in brandstofverbruik tussen een auto met 4 banden met categorie A en dezelfde auto met 4 banden met categorie G kan bijna 7,5% zijn. Dit betekent een besparing van bijna € 400 ¹ gedurende de hele levensduur van de band.

¹_{bij een gemiddeld verbruik van 8 liter/100km, een brandstofprijs van 1,80 euro/liter en een gemiddelde kilometrage van 35.000 km}

Remmen op nat wegdek – verschil in remweg

Remweg 80 > 0 km
Categorie D en G gelden niet voor personenauto's
Gemeten met de meetmethodes volgens Verordening EG/1222/2009 en de wijziging volgens Verordening EG/228/2011. Bron: European Commission’s impact Assessment SEC (2008) 2860.

Geluid

Hierbij is het rolgeluid aan de buitenkant van het voertuig gemeten. Aangegeven wordt of de geluidsprestatie onder of boven de Europese limiet ligt.

Het geluid wordt op het label uitgedrukt op 2 manieren:

een waarde in decibel
een pictogram met 1, 2 of 3 zwarte golven:

= beste resultaat (geluidsniveau ligt min. 3 dB onder de wettelijke Europese limiet van 2016
= middelmatig resultaat (geluidsniveau ligt max. 3 dB onder de wettelijke Europese limiet van 2016)
= laagste resultaat (het geluidsniveau voldoet aan huidige limiet)

Enkele decibels maken een groot verschil. Een verschil van 3 decibel betekent dat het geluid dat de band op de weg produceert verdubbeld is.

Testmethodes

De bandenfabrikanten dienen zelf hun banden te certificeren aan de hand van een voorgeschreven standaard meetmethode.
De rolweerstand dient in een laboratorium gemeten te worden. Hiervoor wordt een draaiende trommel gebruikt die een band op velg aandrijft. De rolweerstand wordt bepaald door de kracht te meten die hiervoor nodig is.

Per laboratorium wordt gecontroleerd of de testtrommels een gelijkwaardig resultaat geven en worden de benodigde correctiefactoren vastgesteld.

Het criterium remmen op nat wegdek wordt op een testbaan gemeten. De testbaan dient een asfalt bovenlaag te hebben, waar een laagje water van 0,5 tot 1,5 mm op staat. Bij deze test wordt per baan vooraf vastgesteld wat de grip coëfficiënt is.

Gemeten wordt de afstand bij remmen van 80 km naar 20 km per uur. Hierbij wordt een vergelijking gemaakt met een referentieband. Deze Amerikaanse Uniroyal Tiger Paw in de maat 225/60R16, geldt als referentie bij alle ISO certificeringen wereldwijd.

Het aspect geluid wordt door een richtmicrofoon langs de testbaan gemeten. Hiervoor is exact vastgesteld wat de snelheid van de auto moet zijn, wat de afstand van de microfoon tot de auto moet zijn etc.

Verplichtingen voor de bandenbranche

Elke bandenfabrikant dient de eigen banden te testen en te waarderen (de Europese Commissie zal er via steekproeven op toezien dat de gemeten waarden van de banden correct zijn).
Bandenfabrikanten dienen vanaf 1 juli 2012 alle nieuw geproduceerde personen- of bestelautobanden, die onder de Europese bandenlabel wetgeving gaan vallen, te voorzien van een sticker die de waarden van de drie specifieke eigenschappen vermeldt ( remmen op nat wegdek, rolweerstand en geluid). Als alternatief mag een los geprint label met de banden meegeleverd worden. Vrachtwagen- en busbanden hoeven niet voorzien te zijn van een sticker.
De bandenfabrikanten dienen ervoor te zorgen dat de resultaten van de drie geteste criteria vermeld staat in folders, prijslijsten, op displaymateriaal en websites. Dit geldt zowel voor personen-, bestel- als vrachtwagenbanden.
Bandenverkopers ( bandenspecialisten, fitters, garages, internetwinkels) dienen er op toe te zien dat de banden op het verkooppunt voorzien zijn van een door de fabrikant geleverde sticker. Als de sticker niet beschikbaar is dan moeten zij er voor zorgen dat de waarden van het betreffende bandenlabel duidelijk zichtbaar zijn in de directe nabijheid van de banden. Deze informatie moet expliciet getoond worden aan de klant voordat de verkoop afgesloten wordt.
Daarnaast moet de informatie over de 3 criteria op de factuur gedrukt worden, of bij de factuur gevoegd worden.

Voorraad

Banden die geproduceerd zijn vóór 1 juli 2012 (productiecode 2712) dienen niet verplicht voorzien te zijn van het nieuwe label, maar de desbetreffende informatie zal wel beschikbaar zijn bij de bandenfabrikanten

Tekortkomingen van het bandenlabel

Hoewel de consument een beter inzicht krijgt in een aantal eigenschappen van de aan te schaffen banden, heeft de wetgeving voor Europese bandenlabeling ook een aantal tekortkomingen:

Er wordt geen rekening gehouden met de slijtvastheid van de banden. Uit onafhankelijke zomerbandentesten, die begin 2012 gehouden zijn, blijkt dat maar liefst een derde van de geteste banden een te korte levensduur heeft.
Qua rijeigenschappen wordt alleen remmen op nat wegdek beoordeeld. Echter een band dient veel meer veiligheidseigenschappen te hebben. Een band kan misschien wel een korte remweg op nat wegdek hebben, maar dat houdt niet automatisch in dat de band goede grip in een natte bocht heeft. Ook weerstand tegen aquaplaning is een kenmerk van de band dat niet in de bandenlabeling is opgenomen.
Veel ongelukken gebeuren bij droog weer. Eigenschappen als remmen en handling op droog wegdek worden niet beoordeeld.
Winterbanden worden alleen beoordeeld op de drie (zomerse) eigenschappen. De typische winterse prestaties als grip in de sneeuw en op koud wegdek worden niet vermeld. Een winterband met prima wintereigenschappen kan daardoor een label krijgen met een hele matige score.
Bij vrachtwagen- en busbanden worden vaak andere eisen gesteld. Betrouwbaarheid (voorkomen van stilstand) en grip op droog wegdek zijn essentieel. De levensduur van de band (lage kilometer kostprijs) is voor een transporteur of busmaatschappij erg belangrijk maar niet terug te vinden op het bandenlabel.
Transporteurs van gevaarlijke stoffen leggen de nadruk op veiligheid, ook bij een hoge laadcapaciteit. Busmaatschappijen vinden een laag intern geluidsniveau van belang in verband met het comfort van de passagiers. Ook hier geeft het bandenlabel geen inzicht in.
De op de bandenlabel gemelde resultaten zijn bereikt op een juiste bandenspanning. Helaas rijdt nog steeds een zeer groot deel van het Nederlandse wagenpark op een te lage bandendruk. Het effect van bijvoorbeeld een band met lage rolweerstand, gaat daardoor geheel te niet!

Conclusie

De invoering van het Europese bandenlabel draagt bij aan de veiligheid, brandstofefficiëntie en geluidsreductie. Een band heeft daarnaast nog meer belangrijke eigenschappen waar het label geen inzicht in geeft. Hierdoor is het belangrijk dat een bandenverkoper voldoende productkennis heeft. Zo dient de verkoper bij de verkoop een goed beeld te hebben van de eisen die een automobilist aan de rijeigenschappen van de auto stelt. Wordt er bijvoorbeeld vaak op hoge snelheid gereden, dan is stabiliteit van de band een belangrijke eigenschap. Vindt de koper levensduur belangrijk, dan is slijtvastheid een belangrijk criterium. Verschillende onafhankelijke instanties zoals ANWB en Consumentenbond, maar ook diverse automagazines, publiceren enkele keren per jaar een bandentest die gebaseerd is op veel meer relevante eigenschappen dan die op het bandenlabel terug te vinden zijn. Deze informatie kan een belangrijk hulpmiddel zijn voor een onderbouwde bandenverkoop.