Uit WikiMobi
LPG.jpg
96.375 bytes
Lpg-g3-installatie.jpg
38.627 bytes
Lpg zonder kraag.jpg
61.491 bytes
LPG staat voor Liquefied Petroleum Gas en bestaat voor 90% uit propaan en butaan. LPG is geen aardgas, maar een mengsel van gassen dat als restproduct bij olieraffinage ontstaat. Bij lekkage vervliegt LNG in gasvorm, terwijl LPG een brandbare 'deken' over de grond vormt omdat het zwaarder is dan lucht.
Mengsels van propaan en butaan worden niet alleen gebruikt als transport brandstof maar ook als drijfgas in spuitbussen. Er kan worden gekookt op LPG en huizen en bedrijfsruimten kunnen er door verwarmd worden. Ook de warmwatervoorziening kan geleverd worden door LPG. Dit gebeurt meestal wanneer er geen toegang tot het aardgasnet is.
LPG is samen met olie ontstaan uit organische materialen die diep onder de grond gedurende miljoenen jaren zijn blootgesteld aan extreem hoge temperaturen en drukken. Het komt vrij als bijproduct tijdens de winning van aardgas, alsmede als bijproduct tijdens de raffinage van ruwe olie.
Inhoud |
Definitie
Liquified Petroleum Gas (LPG) of autogas (motorgas, gasoil) is de verzamelnaam voor propaan (met de chemische formule C3H8), butaan (met de chemische formule C4H10) en mengsels van beide gassen. Beide gassen zijn extreem brandbaar. Bron: Shell
Historie
In de jaren ’50 werd er naar schone alternatieven voor benzine gezocht omdat men toen al wist was dat aardolie eindig was, en dat het milieu belast werd door het verbranden van benzine. LPG werd toen beschouwd als afvalproduct dat vrijkwam bij de productie van andere olieproducten. In Nederland werd in 1954 LPG geïntroduceerd door Bessel-Kok (BK Gas) en het aantal LPG rijders gaat nog steeds gestaag omhoog. Bron: Lunetten LPG inbouw BV
Ongeveer 60% van de LPG wordt gewonnen uit aardgasvelden. De overige 40% ontstaat door raffinage van aardolie.
Er wordt meer LPG geproduceerd dan wordt afgenomen. Dit overschot wordt gebruikt als grondstof in de chemische industrie.
Technologie
LPG kan worden gebruikt in een ottomotor of het kan worden bijgemengd (Dual Fuel) in een dieselmotor. In Nederland en België ligt, voor wat betreft autogas, de verdeling tussen propaan en butaan in de winter 70/30 en in de zomer 60/40. Dat deze verhouding s’zomers en s’winters verschilt komt omdat butaan bij lagere temperaturen niet voldoende verdampt.
LPG wordt opgeslagen in de LPG-tank, in deze tank heerst boven het vloeibare LPG de verzadigde dampdruk. Deze verzadigde dampdruk is afhankelijk van de temperatuur en de verhouding propaan/butaan. LPG heeft ten opzichte van benzine een hoger octaangetal (volgens de RON-methode). Superbenzine heeft een octaangetal van circa 99, Euroloodvrij 95 en LPG meer dan 100. Dit hogere octaangetal betekent dat LPG gelijkmatiger tot ontbranding komt. Er is, in tegenstelling tot andere brandstoffen, geen enkele toevoeging nodig om de hoge kwaliteit te waarborgen (LPG bevat dus ook geen lood). Verder is LPG geurloos, er wordt wel een onschuldige geur aan toegevoegd voor detectie.
LPG is geen aardgas. In tegenstelling tot LPG is aardgas een zeer veilige brandstof; bij lekkage zal aardgas vervliegen. LPG vormt bij lekkage een brandbare 'deken' over de grond, omdat het zwaarder is dan lucht. Bovendien is de uitstoot van vervuilende stoffen bij CNG (compressed natural gas), LNG (liquified natural gas) en groengas lager dan bij LPG.
De meeste ottomotoren kunnen op LPG draaien. Hiervoor is een LPG-installatie in het voertuig noodzakelijk. Er zijn grofweg twee soorten LPG-systemen:
- systemen waarbij het LPG in gasvormige toestand in het inlaatsysteem van de motor wordt gebracht
- systemen waarbij het LPG in vloeibare vorm in het inlaatsysteem wordt geïnjecteerd
Rendementen, theorie en praktijk
Het rendement van een LPG-motor ligt lager dan voor diesel en benzine. De energiewaarde van een liter LPG is zo’n 27 MJ. Ter vergelijking: de energiewaarde per liter voor benzine is 32 MJ en voor diesel 37,5 MJ.
Praktijkstatus
Nog niet elke pomp in Nederland en Europa verkoopt LPG. LPG is wat dat betreft wel bezig aan een inhaalrace, in de meeste landen neemt het aantal LPG-pompen snel toe.
Merken die voorop lopen wat betreft LPG-installaties in personenauto’s zijn: Renault, Opel, Peugeot en Ford. Bron: Autogasrijders. Als we kijken naar 2008, dan zijn er in dat jaar ongeveer 16.000 nieuwe auto’s van een gastank voorzien. In Nederland worden jaarlijks ongeveer 500.000 nieuwe auto’s afgeleverd.
Grondstoffen en leefomgeving
LPG valt in de categorie gevaarlijke stoffen. Het gevaar van dergelijke stoffen wordt bepaald door de fysisch en chemische eigenschappen van de stoffen. Ook de hoeveelheid LPG speelt een rol, alsmede de wijze waarop LPG wordt getransporteerd, overgeslagen, opgeslagen of verwerkt. Richtlijnen voor het gebruik van LPG als autogas zijn in de volgende publicatie te vinden: PG16
Emissies
Hieronder staan de CO2, NOx en fijnstof-emissies voor LPG, weergegeven voor Well-to-Tank, Tank-to-Wheel en Well-to-Wheel.
Er zijn berekeningen gemaakt die laten zien hoeveel milieuvervuiling de diverse brandstoffen veroorzaken vanaf het moment waarop ze gewonnen worden, tot het ogenblik waarop het vermogen dat ze leveren op de wielen van een voertuig wordt overgebracht. De cijfers van die berekeningen tonen aan dat de uitstoot van het broeikasgas CO2 voor LPG (Tank-to-Wheel), met 165 g/km (gram per kilometer), lager ligt dan die van benzine (194 g/km) en diesel (180 g/km). In vergelijking met CNG (TTW 130 gCO2/km), groengas (TTW 119 gCO2/km) en biodiesel (TTW 133 gCO2/km) doet LPG het wat minder goed. Bron: STREAM
Een liter LPG heeft een energie-inhoud van 24,9 MJ. Bij de productie van LPG (Well-to-Tank) komt er 20 gCO2 vrij, dus de totale Well-to-Wheel CO2 emissie van LPG is 185g. Daarbij gaan we uit van een gemiddeld verbruik van 1:10.
De Well-to-Tank en Well-to-Wheel NOx emissies zijn voor LPG hoger dan voor benzine maar lager dan voor diesel.
De emissie van fijnstof, schadelijk voor de luchtwegen, ligt voor LPG op 0,008 g/km (TTW en WTW); beduidend minder dan diesel (0,066 g/km). De Well-to-Wheel fijnstof-emissies voor benzine zijn twee keer hoger dan voor LPG.
Omgevingsbelasting
Bodemdaling:
De productie van LPG levert indirect een bijdrage aan bodemdaling, er treedt namelijk bodemdaling op door het winnen van aardgas. In welke mate bodemdaling plaatsvindt hangt af van de drukdaling in het gasreservoir, de samenstelling en poreusheid van het gesteente en de dikte van het gesteente en de lagen erboven. Bron: Commissie Bodemdaling
Vervoer:
In Nederland is het vervoer van gevaarlijke stoffen geregeld in de Wet vervoer gevaarlijke stoffen. Daarnaast zijn er aanvullende veiligheidsregels voor LPG-tankwagens, vanuit het VLG (Regeling vervoer over land van gevaarlijke stoffen) en vanuit Milieubeheer. Bron: BP-LPG
[Draag bij aan het uitwerken van dit onderwerp, deze tekst graag aanvullen met informatie over: LPG die vrijkomt bij het tanken]
Toekomst
Zoals reeds eerder vermeld is LPG populair en wint elk jaar aan populariteit. Bron: LPG in trek Automerken zetten in op LPG motoren. LPG is gewild omdat het als bijproduct wordt geproduceerd en het in grote mate beschikbaar is. Met de opkomst van groengas, CNG, LNG en de elektromotor is de lange termijn toekomst van LPG onzeker. Op de korte termijn biedt LPG een goede uitkomst; het is een bijproduct en minder milieubelastend qua emissies dan benzine en diesel.
Dat Opel investeert in LPG blijkt uit de ontwikkeling van de nieuwe Corsa, Astra Stationwagon en Zafira. Alle drie de modellen worden met een LPG installatie uitgerust. Volgens Opel is de CO2 uitstoot van de Corsa 119 gram per kilometer, van de Astra is dit 144 gram per kilometer en de Zafira stoot 160 gram uit per kilometer. Bron: Opel biedt nieuwe lpg versies
Ford brengt optioneel de Fiesta, Focus, C-max en Mondeo op de markt voorzien van een LPG installatie. Bron: Nieuwe LPG-modellen van Ford
Politiek, sociaal en economische factoren
Politieke en sociale factoren
Europa en de Nederlandse regering willen het rijden op schoner LPG stimuleren en daardoor zijn de accijnzen beduidend lager dan die voor benzine, 9% tegen 50%. Bron: Autogasrijders De wegenbelasting voor LPG auto’s is hoger dan voor benzine en diesel. Maar de overheid geeft ook een korting wanneer de auto is voorzien van een G3-installatie. Zo wordt de hogere wegenbelasting deels ongedaan gemaakt. Bron: Tips om te besparen
Veiligheid:
Veel mensen zijn bang dat een LPG tank kan exploderen (bij ongelukken), vanwege de druk in de tank. Om veiligheidsredenen en voor de gemoedsrust van de maatschappij moet een LPG tank druk van 67,5 bar kunnen weerstaan. Om een indicatie te geven: de normale werkdruk van LPG is ongeveer 8 bar.
LPG in een auto is veiliger dan benzine omdat de veiligheidseisen aan LPG installaties vele malen hoger zijn dan die voor benzine. De LPG-tanks zijn zo sterk dat ze bij ongelukken bijna nooit scheuren. Bron: Autogasrijders
Economische factoren
De energie inhoud van LPG varieert tussen 25,5 MJ/ liter (voor puur propaan) en 28,7 MJ/liter (voor puur butaan). De kosten voor LPG bedrage momenteel (april 2010): 0,72 euro per liter.
Meer informatie over: Actueel overzicht van de brandstofprijzen en Overzicht brandstofprijzen NU
Kengetallen
Klimaatverandering
De cijfers van die berekeningen tonen aan dat de uitstoot van het broeikasgas CO2 voor LPG (Tank-to-Wheel), met 165 g/km (gram per kilometer), lager ligt dan die van benzine (194 g/km) en diesel (180 g/km). In vergelijking met CNG (TTW 130 gCO2/km), groengas (TTW 119 gCO2/km) en biodiesel (TTW 133 gCO2/km) doet LPG het wat minder goed.
De Well-to-Tank en Well-to-Wheel NOx emissies zijn voor LPG hoger dan voor benzine maar lager dan voor diesel.
De emissie van fijnstof, schadelijk voor de luchtwegen, ligt voor LPG op 0,008 g/km (TTW en WTW); beduidend minder dan diesel (0,066 g/km). De Well-to-Wheel fijnstof-emissies voor benzine zijn twee keer hoger dan voor LPG.
Leefomgeving
De productie van LPG levert indirect een bijdrage aan bodemdaling, er treedt namelijk bodemdaling op door het winnen van aardgas.
In Nederland is het vervoer van gevaarlijke stoffen geregeld in de Wet vervoer gevaarlijke stoffen en zijn er aanvullende veiligheidsregels voor LPG-tankwagens.
Kosten
De kosten voor LPG bedrage momenteel ongeveer 0,72 euro per liter. Voor LPG geldt een kale prijs (inclusief productie, distributie, groot- en detailhandel-marge) van 50,25 eurocent. Daarbij komt dan nog (momenteel) 8,49 cent aan accijns en heffingen en 11,16 cent BTW.
Tijd
Automerken zetten in op LPG motoren. LPG is gewild omdat het als bijproduct wordt geproduceerd. Met de opkomst van groen gas, CNG, LNG en de elektromotor is de lange termijn toekomst van LPG onzeker. Op de korte termijn biedt LPG een goede uitkomst; het is een bijproduct, in grote mate beschikbaar en minder milieubelastend qua emissies dan benzine en diesel.
Hernieuwbaarheid
LPG is een fossiele brandstof, bij het gebruik verbrandt het en LPG is dan ook niet hernieuwbaar.
Toelichting
LPG is een bijproduct van de raffinage van aardolie en aardgas en de vraag naar LPG is momenteel kleiner dan het aanbod. De emissies bij het verbranden van LPG zijn beduidend lager dan bij benzine en diesel. LPG is goedkoper aan de pomp dan benzine vanwege de lagere accijnzen.
Extra informatie en interessante ontwikkelingen
Shell gaat in 2010 voor 2 tot 3 miljard dollar aan onderdelen verkopen, waaronder de Europese LPG-activiteiten. De vraag die nu naar voren komt is of Shell geen toekomst ziet in LPG. Bron: Shell wil lpg activiteiten verkopen
In Delft zijn wetenschappers erin geslaagd een nieuwe lichte lpg-tank voor de auto te ontwikkelen. De tank heeft de vorm van een donut, is gemaakt van polyethyleen en gewikkeld in koolstofvezel. Hierdoor ontstaat een sterke en lichte tank. Tevens is er een milieu-effectonderzoek geweest. Hieruit blijkt dat de milieubelasting van deze nieuwe tanks tijdens productie en gebruik vele malen kleiner is dan de conventionele stalen tanks. Bron: Kunststof donut doet lpg herleven
Links
Rapporten
- Publicatiereeks gevaarlijke stoffen: http://content.publicatiereeksgevaarlijkestoffen.nl/documents/PGS16/PGS16-1994-v0.1-autogas-lpg.pdf
Bedrijven en organisaties
- VROM: http://www.vrom.nl/pagina.html?id=9178
- Shell: http://www.shell.nl/home/content/nld/products_services/solutions_for_businesses/gas_lpg/
- Vialle Alternative fuel systems: http://www.vialle.nl/
- Prins Alternative fuel systems: http://www.prinsautogas.com/nl/index.html
- Commissie Bodemdaling: http://www.commissiebodemdaling.nl/
- BP: http://www.bp.com/genericarticle.do?categoryId=3000061&contentId=3000285
Overige links
- Autogas: http://www.autogas.nl/
- Rijden op gas: http://www.rijdenopautogas.nl/
- Autogasrijders.nl: http://www.autogasrijders.nl/lpg-in-europa/
- Groen op weg: http://www.groenopweg.nl/
- Fuelswitch: http://www.fuelswitch.nl/index.php?mod=pages&item=18
Well to Wheel
De informatie in dit artikel heeft betrekking op de volgende Well to Wheel analyses:
